betere diergezondheid met de juiste voedingssupplementen

Speelmateriaal en hokverrijking voor varkens

Speelmateriaal voor varkens: verbeter de gezondheid en groei

Varkens wroeten, kauwen en bijten van nature in materiaal, in hun natuurlijk gedrag om voedsel te vinden en te overleven. Biggen vertonen onderzoekend gedrag; een gebrek aan prikkels verhoogt de stress en veroorzaakt ongewenst gedrag zoals staart- en oorbijten. Hokverrijking zorgt voor minder agressie.

Snel naar:

Bekijk alle hokverrijking

Ontvang tips van onze specialist

Regelgeving: volg jij het?

Volgens de Europese regelgeving Richtlijn 2008/120/CE is verrijkingsmateriaal essentieel om het welzijn van dieren te verbeteren door natuurlijke prikkels na te bootsen. Sinds 2019 gelden er in Nederland nieuwe normen omtrent het aanbieden van geschikte hokverrijking. Dit is uitgewerkt in de Brochure Hokverrijking Varkens van de WUR.

Wat is goede hokverrijking? De NVWA controleert hokverrijking aan de hand van 9 eisen: veilig, eetbaar, kauwbaar, wroetbaar, afbreekbaar, vernieuwend, bereikbaar, beschikbaar en schoon. Deze criteria (met scoringstabel) worden hieronder verder beschreven.

Eetbaar

Het materiaal kan opgegeten worden, heeft een smaak of geur en bij voorkeur enige voedingswaarde (bv. hooi, luzerne of stro en turf).

Strotabletten

Strotabletten zijn geperste briketten van natuurlijk stro, eenvoudig te verstrekken via een strokoker. Bekijk strotabletten

Hartog Lucerne mix

De Hartog Lucerne-mix is een ruwvoer van gedroogde luzerne wat op hogere temperaturen verhit is geweest en daardoor vrij van ziektekiemen. Makkelijk te verstrekken via een hooiruif of voerkorf. Bekijk Lucerne mix

Minera Block liksteen

Een mineralenblok voor varkens bevat calcium, ijzer, koper en magnesium. Dit is belangrijk voor het energiemetabolisme, behoud van sterke botten en het heeft een positieve invloed op het immuunsysteem. Bekijk Minera liksteen

Kauwbaar

De varkens kunnen op het materiaal kauwen of erin bijten en hiermee zal het materiaal veranderen. De tanden wisselen zich snel en mogelijk hebben ze dan een grotere kauwbehoefte. De behoefte om te verkennen bestaat niet alleen bij gespeende biggen en vleesvarkens, maar ook bij zuigende biggen, zeugen en beren.

Touwen

Duurzame katoenen of jute touwen, gemakkelijk vast te binden aan het hok.Bekijk touwen

Nestbouwmateriaal

Bacterievrije jute vellen als nestbouwmateriaal voor zeugen voor het werpen. De drang van zeugen voor het bouwen van een nest kan worden voldaan door jute aan het kraamhok te bevestigen.Bekijk nestmateriaal

Biggenbijtring Nature

De Nature biggenbijtring- of bal is een biologisch afbreekbaar product, gemaakt van natuurlijke grondstoffen. Bekijk natuurlijke bijtring

Wroetbaar

Varkens zijn nieuwsgierige dieren die hun omgeving onderzoeken door te snuffelen, te ruiken, wroeten en te bijten. De varkens binnen een groep vertonen dit onderzoekende gedrag het liefst tegelijkertijd.

MS TerraFeed Fe

MS TerraFeed Fe stimuleert natuurlijk gedrag en biedt een makkelijk verteerbare bron van ijzer. Bekijk MS TerraFeed Fe

Stro, luzerne & hooi

Stro, hooi en luzerne valt ook onder de categorie wroetbaar. Verstrek via een hooiruif, voerkorf, via strobriketten of los in het hok.Bekijk stro & luzerne

Afbreekbaar

Varkens kunnen het verplaatsen of de structuur of vorm ervan veranderen.

Jute zak of vel

De Easy Nesting jute zakken zijn biologisch afbreekbaar en hebben vastgestikte bovenkanten. Bekijk jute

Stro, luzerne & hooi

Stro, hooi en luzerne valt ook onder de categorie wroetbaar. Verstrek via een hooiruif, voerkorf, via strobriketten of los in het hok. Bekijk stro & luzerne

Touwen

Duurzame katoenen of jute touwen, gemakkelijk vast te binden aan het hok. Bekijk touwen

Andere checks voor hokverrijking

Vernieuwend

Varkens zijn altijd op zoek naar iets nieuws; naar verandering. Het materiaal moet langdurig interessant blijven of regelmatig worden vervangen of aangevuld.

Bereikbaarheid

De ophanghoogte moeten worden afgestemd op de kleinste dieren in het hok. Het materiaal moet minimaal 10 cm van de wand hangen en niet hoger dan snuithoogte. Hoe lager het materiaal wordt aangeboden, hoe beter.

Beschikbaarheid

Alle dieren moeten gelijktijdig over het materiaal kunnen beschikken. Een optie is om meerdere vaste materialen tegelijkertijd aan te bieden. Vaste hokverrijking kan op de hokafscheiding worden gemonteerd, zodat het in beide hokken hangt en de interactie ten goede komt.

Schoon

De hokverrijking mag niet vervuild zijn met mest, urine of andere vervuiling om onder andere ziekteoverdracht te voorkomen.

Locatie

Bij gebruik van een hooiruif of koker, hang deze boven de dichte vloer, maximaal op snuithoogte. Eetbaar materiaal valt dan op de vloer en niet in de put. De locatie mag het rustgedrag niet verstoren. Met het aanbieden van afleidingsmateriaal kan mesten op de juiste plek (anders dan waar ze eten, rusten of mesten) in het hok gestimuleerd worden, waardoor bevuiling van het hok en dieren wordt voorkomen.

Verschillende dieren, verschillend materiaal

Vleesvarkens

Vleesvarkens hebben duurzaam materiaal nodig omdat ze grote kracht kunnen uitoefenen. Ruwvoer is een goed verrijkingsmateriaal, dat bij voorkeur wordt aangeboden op een afgesloten vloer. Een liksteen kan worden verstrekt dat de varkens voorziet in mineralen. Bekijk Minera liksteen

Zeugen

Door afleiding aan te bieden in de vorm van ruwvoer, wordt voldaan aan de behoefte tot verzadiging van drachtige zeugen. Aanvullend kunnen touwen, jutezakken of kettingen worden opgehangen. Voor opfokzeugen (gelten) zijn zowel vaste verrijkingsmaterialen als ruwvoer geschikt. Bekijk jute

Biggen

Hokverrijking waarmee zeug en zuigende biggen samen kunnen spelen of van kunnen eten, levert een bijdrage aan de sociale ontwikkeling. Wanneer de biggen een touw beschikbaar hebben, zijn er bij de zeug minder tekenen van stress. Afleidingsmateriaal voor gespeende biggen is belangrijk vanwege de stress door het spenen en ontwikkelen van tanden. Ook kan het helpen om de jutezak met bekende geur uit het kraamhok mee te nemen. Bekijk touwen

Bekijk het afleidingsmateriaal voor varkens

Advies van onze HyCare specialist

Bij staartbijten draait het vaak om ongemak. Maak het de varkens zo comfortabel mogelijk, dan heb je minder problemen. Zo richten ze hun energie op groei in plaats van op bijten."

Leon RijkersHyCare Coach en bedrijfsleider van varkenshouderij De Raamloop

5 vragen aan Leon over hokverrijking

Winst van hokverrijking

Minder agressief gedrag

Varkens zullen hun energie gebruiken om te spelen in plaats van in staarten en oren te bijten. Op een andere manier, wanneer varkens zich niet op hun gemak voelen, bijvoorbeeld door een opkomende ziekte, hebben ze meer behoefte om op onderzoek uit te gaan en rond te wroeten. Op deze manier kan speelmateriaal dienen als een vroege indicator.

Verbeterde weerstand

Onderzoek heeft aangetoond dat varkens die opgroeien met hokverrijking minder vatbaar zijn voor ziektes. Bloedmonsters toonden aan dat biggen met afleidingsmateriaal in staat waren om het aantal virussen in het bloed sneller te verminderen.Meer informatie

Betere controle

Wanneer je zelf voor verrijkingsmateriaal zorgt, beginnen varkens menselijke aanwezigheid te associëren met aangename ervaringen, zoals voedsel of nieuw speelgoed. Dit leidt tot een betere samenwerking tijdens het verplaatsen, wegen en gezondheidschecks. Ook maakt speelmateriaal ze actief, waardoor je ze goed in de gaten kunt houden en zieke dieren vroegtijdig kunt herkennen.

Stimuleert groei

Zeugen die voor het afbiggen toegang hebben tot nestbouwmateriaal produceren meer oxytocine, dit leidt tot een kortere tijd van het afbiggen en minder dood geboren biggen. De kortere partus leidt tot een hogere biestopname en een kleinere spreiding in biestopname tussen de biggen. Dit heeft een positieve invloed op de groei van de biggen.